Tweede Kamer tegen totaalverbod gokreclame: meerderheid steunt wel strengere aanpak illegale gokmarkt

Er komt vooralsnog geen totaalverbod op reclame voor kansspelen in Nederland. De Tweede Kamer heeft dinsdag 29 september tegen een motie van SGP-Kamerlid Diederik van Dijk gestemd waarin het kabinet werd opgeroepen om reclame voor alle kansspelen te verbieden. Het voorstel had betrekking op zowel online als offline kansspelen. De motie kreeg uiteindelijk de steun van 64 zetels en behaalde daarmee geen meerderheid. Onder andere PRO, CDA, JA21, ChristenUnie, DENK, Partij voor de Dieren, SGP, SP, Volt en het lid Keijzer steunden het voorstel.

Het totaalverbod is daarmee voorlopig van de baan. Dit betekent echter niet dat er geen verdere beperkingen voor gokreclame aankomen. Het kabinet kondigde eerder dit jaar namelijk aan reclame voor online kansspelen volledig te willen verbieden. Dat voorstel wordt nog uitgewerkt in wetgeving.

Van Dijk wilde verbod voor online én offline kansspelen

De motie van Diederik van Dijk werd op 23 september ingediend tijdens het tweeminutendebat Kansspelen. Aanleiding was onder meer het voornemen van het kabinet om een reclameverbod voor online kansspelen in te voeren. Van Dijk vreest dat een verbod dat uitsluitend betrekking heeft op online gokken ertoe kan leiden dat reclame en marketing zich naar andere kansspelproducten verplaatsen. Daarom wilde hij een veel bredere maatregel. In de motie werd de regering gevraagd om te komen tot een totaalverbod op reclame voor alle kansspelen, zowel online als offline. Daarnaast wilde Van Dijk dat de handhaving tegen reclame voor illegale kansspelen aanzienlijk zou worden geïntensiveerd.

Staatssecretaris Claudia van Bruggen ontraadde de motie. Zij gaf tijdens het tweeminutendebat aan dat haar prioriteit momenteel bij de online kansspelmarkt ligt. De problemen en mogelijke maatregelen rond landgebonden kansspelen wil zij wel bekijken, maar pas nadat het wetgevingstraject voor online kansspelen is afgerond. Tijdens de stemming van dinsdag bleek uiteindelijk dat er onvoldoende steun was voor het voorstel.

Verbod op reclame voor online gokken nog altijd op komst

Het is belangrijk om het verworpen totaalverbod niet te verwarren met de plannen die het kabinet al eerder presenteerde. In juni maakte het kabinet bekend de regels voor online kansspelen flink te willen aanscherpen. Een van de belangrijkste onderdelen daarvan is een verbod op reclame voor online kansspelen. Daarnaast wil het kabinet bonussen bij online casino's en bookmakers verbieden en werken aan overkoepelende stortingslimieten. 

Er gelden op dit moment al strenge beperkingen voor online gokreclame. Zo werd ongerichte reclame via onder andere televisie, radio en de openbare ruimte eerder verboden. Ook zijn de mogelijkheden voor sponsoring de afgelopen jaren verder beperkt. Online reclame is onder voorwaarden nog wel mogelijk. Het kabinet wil nu dus nog een stap verder gaan en reclame voor online kansspelen helemaal verbieden. Het voorstel van Van Dijk ging aanzienlijk verder, omdat daarbij ook reclame voor bijvoorbeeld landgebonden casino's en andere kansspelproducten onder het verbod zou vallen.

Dat voorstel heeft de Tweede Kamer nu verworpen.

Kamer steunt toekomstige verhoging minimumleeftijd naar 21 jaar

Een andere opvallende motie van Diederik van Dijk kreeg wél voldoende steun. Samen met Mirjam Bikker van de ChristenUnie vroeg hij de regering om toe te werken naar een verhoging van de minimumleeftijd voor de meest risicovolle kansspelen van 18 naar 21 jaar. Die verhoging moet niet onmiddellijk worden ingevoerd. Eerst moet de aanpak van illegaal kansspelaanbod voldoende effectief zijn en moet het risico worden beperkt dat jongvolwassen spelers na een verhoging van de minimumleeftijd uitwijken naar illegale goksites.

De aangenomen motie vraagt het kabinet om hiervoor heldere en controleerbare doelstellingen vast te stellen. Zodra aan deze voorwaarden is voldaan, moet volgens de Kamer zo spoedig mogelijk worden overgegaan tot het verhogen van de minimumleeftijd naar 21 jaar. Daarmee is de leeftijdsverhoging nog geen feit. De motie maakt de daadwerkelijke invoering afhankelijk van de resultaten van de aanpak van de illegale markt.

Hardere aanpak platforms met illegale gokreclames

Ook een motie van VVD-Kamerlid Bart Bikkers, mede ingediend door Tijs van den Brink en Mohammed Mohandis, kreeg voldoende steun. Deze motie richt zich specifiek op onlineplatforms waarop advertenties voor illegale casino's en bookmakers verschijnen. Volgens de indieners ontvangt Meta maandelijks duizenden verwijderverzoeken van de Kansspelautoriteit, zonder dat dit tot voldoende structurele resultaten leidt.

De Kamer wil daarom dat in de Wet op de kansspelen wordt vastgelegd dat een onlineplatform zelf een overtreding begaat wanneer het na een verwijderverzoek herhaaldelijk illegale gokreclames blijft tonen. De Kansspelautoriteit zou vervolgens een bestuurlijke boete of een last onder dwangsom moeten kunnen opleggen. Deze motie werd aangenomen en kan daarmee uiteindelijk belangrijke gevolgen krijgen voor grote platforms waarop illegale aanbieders Nederlandse spelers proberen te bereiken.

Centrale lijst met illegale online casino's

Ook twee moties van Mohammed Mohandis en Songül Mutluer kregen een meerderheid. De eerste daarvan draait om het opstellen van een centrale lijst met illegale onlinekansspelaanbieders. De gedachte hierachter is dat de Kansspelautoriteit op dit moment onvoldoende mogelijkheden heeft om illegale goksites snel en effectief ontoegankelijk te maken. Een centrale openbare lijst moet niet alleen consumenten helpen om te controleren of een aanbieder legaal of illegaal is. Ook betaaldienstverleners, zoekmachines, socialmediaplatforms, hostingbedrijven en andere partijen zouden de lijst kunnen gebruiken om maatregelen te nemen tegen illegale aanbieders. Daarnaast vraagt de aangenomen motie het kabinet te onderzoeken hoe consumenten beter kunnen worden geïnformeerd over het verschil tussen legale en illegale kansspelaanbieders.

Ksa, politie en OM moeten samenwerken tegen illegale goksites

De tweede aangenomen motie van Mohandis en Mutluer gaat nog een stap verder. Het kabinet wordt gevraagd om samen met de Kansspelautoriteit, het Openbaar Ministerie en de politie een pilot te starten om de digitale infrastructuur achter illegale online casino's te verstoren. Daarbij kan onder meer worden gekeken naar betalingsstromen, onlineplatforms, hostingbedrijven en andere partijen die illegale aanbieders faciliteren. Ook moet beter in kaart worden gebracht welke personen en organisaties achter dergelijke netwerken zitten. Wanneer sprake is van strafbare feiten moet volgens de motie worden bekeken of strafrechtelijk optreden mogelijk is. De aangenomen moties laten daarmee zien dat er in de Tweede Kamer brede steun bestaat voor een hardere aanpak van de illegale online gokmarkt.

Waarschuwing bij blokkeren illegale goksite

Ook CDA-Kamerlid Tijs van den Brink kreeg een motie aangenomen. Deze heeft betrekking op de mogelijke introductie van DNS-blokkades voor illegale goksites. Wanneer een illegale website in de toekomst op deze manier wordt geblokkeerd, moet een bezoeker volgens de motie niet simpelweg een foutmelding te zien krijgen. Op de pagina moet ook informatie worden geplaatst waarin wordt uitgelegd waarom de website niet bereikbaar is en waarin wordt gewezen op de risico's van online gokken. Ook deze motie kreeg voldoende steun in de Tweede Kamer.

Onafhankelijk risicomodel moet Ksa helpen bij toezicht

Daarnaast werd een motie van Mirjam Bikker en Diederik van Dijk aangenomen over een door onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam ontwikkeld opensourcerisicomodel. Dit model kan op basis van daadwerkelijk speelgedrag signalen van problematisch gokgedrag herkennen. Het bijzondere is dat het model openbaar en onafhankelijk is en daarmee kan dienen als tegenhanger van de eigen risicomodellen die online kansspelaanbieders gebruiken. De regering moet nu in kaart brengen hoe en op welke termijn de Kansspelautoriteit dit model kan gebruiken bij het toezicht op de zorgplicht van vergunninghouders. Ook zouden de uitkomsten van het onafhankelijke model periodiek kunnen worden vergeleken met de risico-inschattingen van de aanbieders zelf.

Staat hoeft zich niet volledig terug te trekken uit kansspelen

Een andere motie van Diederik van Dijk haalde het niet. De SGP'er wilde dat de regering een scenario zou uitwerken waarin de Nederlandse Staat zich volledig terugtrekt uit het aanbieden en exploiteren van kansspelen. Deze discussie is vooral relevant vanwege de staatsdeelnemingen Holland Casino en Nederlandse Loterij. Van Dijk vindt het lastig te verenigen dat de overheid maatregelen neemt om gokschade te voorkomen en tegelijkertijd via staatsdeelnemingen financieel betrokken is bij het aanbieden van kansspelen. De motie kreeg 48 zetels achter zich en werd daarmee verworpen.

Geen vergelijkbare zorgplicht voor cryptobedrijven

Ook een voorstel van SP-Kamerlid Sarah Dobbe werd verworpen. Dobbe wees op overeenkomsten tussen gokken en het handelen in cryptovaluta en stelde dat beide activiteiten risico's kunnen opleveren. Zij wilde daarom dat de regering zich zou inzetten voor een zorgplicht voor cryptodienstverleners die vergelijkbaar is met de zorgplicht die voor gokbedrijven geldt. De Tweede Kamer ging daar niet in mee. De motie behaalde onvoldoende steun en werd verworpen.

Geen onderzoek naar aparte regulering prediction markets

Ook prediction markets kwamen tijdens het debat aan bod. FVD-Kamerlid Ismail Al Biyati diende een motie in waarin hij het kabinet vroeg te onderzoeken of prediction markets als aparte subcategorie binnen de kansspelwetgeving gereguleerd zouden kunnen worden. Platforms zoals Polymarket worden door de Kansspelautoriteit als illegaal kansspelaanbod beschouwd, terwijl dergelijke bedrijven zichzelf internationaal ook presenteren als prediction markets of financiële markten. Al Biyati wilde daarom laten onderzoeken of er binnen de Nederlandse wetgeving een afzonderlijk regelgevend kader mogelijk is. De Tweede Kamer stemde tegen de motie.

Voorstel om kansspelbelasting te verlagen voorlopig aangehouden

Een andere interessante motie van Al Biyati kwam nog niet in stemming. Hij wil dat het tarief van de kansspelbelasting wordt teruggebracht naar 34,2%. Sinds 1 januari 2026 bedraagt de kansspelbelasting 37,8%. Volgens de motie leveren de eerdere belastingverhogingen minder op dan geraamd en bestaat het risico dat spelers sneller uitwijken naar illegale aanbieders. De motie werd echter aangehouden. Daardoor heeft de Tweede Kamer er nog geen definitief oordeel over gegeven en kan het voorstel op een later moment alsnog in stemming worden gebracht. Ook een motie van Mona Keijzer en Peter Schilder over geoormerkt meespelen bij goededoelenloterijen werd aangehouden.

Overzicht moties Kansspelen

Tijdens de stemmingen van 29 september zag de uitslag van de twaalf moties uit het tweeminutendebat Kansspelen er als volgt uit:

Geen totaalverbod, maar kansspelbeleid wordt wel strenger

De belangrijkste conclusie van de stemmingen is dat er op dit moment onvoldoende politieke steun bestaat voor een totaalverbod op reclame voor álle kansspelen. Dat betekent echter niet dat de reclameregels hetzelfde blijven. Het kabinet werkt nog steeds aan een volledig reclameverbod voor online kansspelen. Daarnaast blijkt uit de aangenomen moties dat de Tweede Kamer strengere maatregelen wil tegen illegale aanbieders en de partijen die deze aanbieders faciliteren. Vooral de mogelijke verhoging van de minimumleeftijd naar 21 jaar, de aanpak van illegale gokreclames op grote onlineplatforms en de samenwerking tussen de Kansspelautoriteit, politie en het Openbaar Ministerie kunnen de komende jaren grote gevolgen hebben voor de Nederlandse kansspelmarkt.